Denetimli Serbestlik Sistemi 20 Yıldır Topluma Umut Oluyor
Manisa Celal Bayar Üniversitesi ev sahipliğinde düzenlenen ‘Denetimli Serbestliğin 20. Yılında Bilim, Uygulama ve İş Birliği Forumu’, Türkiye’de denetimli serbestlik sisteminin geldiği noktayı ve geleceğine dair önemli mesajlar verdi. Topluma yeniden kazandırma felsefesiyle yirmi yıldır uygulanan bu sistemin, bireylerin toplumsal hayata entegrasyonu ve sosyal barışın güçlendirilmesindeki rolü vurgulandı.
Yargı Güvenini Artıran İnsan Odaklı Yaklaşım
Manisa Valisi Vahdettin Özkan, forumun açılışında yaptığı konuşmada, hukuk devletinin teminatı olan yargıya duyulan güvenin önemine dikkat çekti. Denetimli serbestlik sisteminin, insan odaklı ve onarıcı bir infaz anlayışının somut bir yansıması olduğunu belirten Özkan, bu sistemin hukuki güvenlik, şeffaf denetim ve eşit uygulama ilkeleriyle güçlendirildiğini ifade etti. Özkan, suçun tekrarını önlemede cezalandırmanın tek başına yeterli olmadığını, bilimsel yaklaşımlar, risk analizleri ve rehabilitasyon çalışmalarının önemini vurguladı. Yargı Reformu Stratejisi’nin ‘güven ve memnuniyet’ ekseniyle de örtüşen bu anlayışın, bireyleri topluma yeniden kazandırmada belirleyici bir rol oynadığını söyledi.
Vali Özkan, insan odaklı, onarıcı ve telafi edici adalet anlayışı çerçevesinde eğitim, rehabilitasyon ve sosyal uyumu merkeze alan uygulamaların önemine değinerek, adli sosyal hizmetlerle desteklenen etkin denetim modelinin sistemin sürdürülebilirliğini artırdığını belirtti. Cezasızlık algısıyla mücadelenin doğru bilgilendirme, şeffaflık ve kurumsal iletişimden geçtiğini vurgulayan Özkan, akademi, uygulama ve medya arasındaki iş birliğinin yargı hizmetlerinin doğru anlaşılmasına katkı sağlayacağını sözlerine ekledi. Geleceğe yönelik vizyonunun teknoloji destekli, veri temelli ve sürdürülebilir bir denetimli serbestlik modeli olduğunu dile getiren Özkan, forumun yargı sisteminin güçlendirilmesine ve toplumsal güvenin pekişmesine katkı sunmasını temenni etti.
İyileştirici Adaletin Türkiye Modeli: Denetimli Serbestlik
Manisa Cumhuriyet Başsavcısı Kurtca Eker, forumun sadece bir sistemin 20 yıllık hikayesini konuşmak için değil, adaletin insan yüzünü, toplumsal barışın dayanaklarını ve iyileştirici adaletin anlamını birlikte düşünmek için bir araya gelindiğini söyledi. Eker, denetimli serbestlik sistemini, “Suçu sadece cezalandırmak mı, yoksa insanı yeniden topluma kazandırmak mı?” sorusuna Türkiye’nin verdiği en güçlü yanıt olarak tanımladı. Bu sistemin, yükümlülere “sen artık yoksun” demek yerine, “seni topluma yeniden kazandırmak için yanındayız” diyen bir yaklaşım olduğunu belirtti.
Manisa’da denetimli serbestlik uygulamalarına örnek olarak eğitim faaliyetleri, kamu hizmetinde çalışma programları, bağımlılıkla mücadele çalışmaları, meslek edindirme kursları ve çeşitli kurumlarla geliştirilen iş birliklerini sıralayan Eker, tüm bu çalışmaların merkezinde insanı merkeze alan bir adalet anlayışının bulunduğunu vurguladı. Denetimli serbestlik sisteminin 20 yılda olgunlaştığını ve toplumsal dönüşümün bir aracı haline geldiğini ifade eden Eker, bu dönüşümün sürdürülebilirliği için üniversitelerin bilgi birikimi, basının doğru bilgilendirme gücü, sivil toplumun katkısı ve toplumun desteğine ihtiyaç duyulduğunu belirtti. Özellikle forumda yer alan genç öğrencilere seslenen Eker, onların adalet sisteminin geleceğini şekillendirecek yeni nesil olduklarını hatırlattı.
Medya ve Toplumsal Dönüşümün Rolü
Forum oturumlarında, denetimli serbestliğin ceza adalet sistemi içindeki yeri, cezasızlık algısı, rehabilitasyon uygulamaları ve medyanın rolü gibi konular ele alındı. Köşe Yazarı Av. Cüneyd Altıparmak, denetimli serbestliğin toplumdaki “ceza uygulanmıyor” algısını dönüştürme potansiyelini ve medyanın bu süreci nasıl anlatması gerektiğini değerlendirdi. Medya Yöneticisi Cengiz Aksan ise, basının suç ve suçlu odaklı dilinin rehabilitasyon temelli uygulamaların görünürlüğünü zorlaştırdığını belirterek, kurumlar arası sağlıklı ve sürekli iletişimin önemine dikkat çekti. Manisa Gazeteciler Cemiyeti Başkanı Önder Aydın ise, insan odaklı gazetecilik perspektifiyle toplumsal dönüşüm hikayelerinin etik hassasiyetlerle aktarılmasının altını çizdi.
Akademik Bakış ve Uygulama Deneyimleri
Denetimli Serbestlik Kurucu Daire Başkanı Dr. Vehbi Kadri Kamer, yirmi yıllık deneyimiyle sistemin suçun tekrarını azaltma ve topluma uyum hedefleri açısından sağladığı kazanımları paylaştı. Manisa Denetimli Serbestlik Müdürü Cengiz Arslan, Manisa özelindeki uygulamaları, güçlü yönleri ve geliştirilmesi gereken alanları aktardı. Doç. Dr. Gökhan Kayır ise eğitim faaliyetlerinin dönüştürücü etkisi ve toplumsal damgalanmanın hükümlüler üzerindeki etkileri üzerine akademik değerlendirmelerde bulundu. Forum, stantlar, sergiler ve plaket takdimlerinin ardından sona erdi.
